ABD'de gerçekleştirilen ara seçimlerin ardından, yapay zeka teknolojilerinin gelişim hızının düşebileceğine dair endişeler küresel piyasalarda büyük bir satış dalgasını tetikledi. Demokrat Parti'nin hem Senato hem de Temsilciler Meclisi'nde kontrolü ele geçirmesiyle birlikte, ABD ve Asya merkezli teknoloji şirketlerinin piyasa değerinde yüz milyarlarca dolarlık kayıplar yaşandı.

Wall Street'te Tarihi Düşüş ve Endeks Kayıpları

Dow Jones verilerine göre, teknoloji şirketlerinin ağırlıkta olduğu Nasdaq bileşik endeksi yüzde 5,5'ten fazla değer kaybederek yaklaşık 2,5 trilyon dolarlık bir piyasa değerini yitirdi. Bu düşüşle birlikte Nasdaq, piyasa gözlemcilerinin zirve noktasından yüzde 10'luk gerileme olarak tanımladığı düzeltme bölgesine girdi. S&P 500 endeksi yüzde 4,4, Dow Jones Sanayi Endeksi ise yüzde 3,4'ten fazla gerileyerek 2025 yılından bu yana en kötü performanslarından birini sergiledi.

Sektörün öncüleri olarak bilinen "muhteşem yedili" şirketler, tek bir işlem gününde toplam bir trilyon dolar değer kaybetti. Şirket bazlı kayıplarda Nvidia yüzde 9'dan fazla düşerek 400 milyar dolardan fazla değer kaybederken; AMD ve Micron hisseleri yüzde 17'den fazla, Intel yüzde 10,3 ve SanDisk yüzde 22'den fazla geriledi. Ayrıca Elon Musk'ın şirketleri Tesla ve SpaceX'in piyasa değerinden toplam 300 milyar dolardan fazla eksildi.

Asya ve Avrupa Borsalarında Çip Krizi

Satış baskısı Asya piyasalarına da sıçradı. Japonya'da Nikkei 225 endeksi yüzde 6 oranında düşerken, Kioxia yüzde 12,6 ve Tokyo Electron yüzde 9,5 değer kaybetti. Güney Kore'de Samsung hisseleri yaklaşık yüzde 10, SK Hynix ise yüzde 11,5'ten fazla geriledi. Seul borsasındaki Kospi endeksi yüzde 8,5'i aşan düşüşle devre kesici mekanizmasını çalıştırdı. Tayvan'da ise TSMC hisseleri yaklaşık yüzde 8,5 oranında değer kaybetti.

Avrupa piyasaları da bu süreçten etkilenen bölgeler arasında yer aldı. Çip üreticisi Infineon'un hisseleri yüzde 8,5'ten fazla, teknoloji ekipmanları sağlayan ASML ise yüzde 6,5 oranında değer kaybetti. Philadelphia Yarı İletken Endeksi genel toplamda yüzde 12'den fazla geriledi.

Siyasi Vaatler ve Veri Merkezi Kısıtlamaları

Piyasalardaki bu dalgalanmanın temelinde, Demokratların veri merkezlerinin büyümesini kısıtlama ve yapay zekayı denetim altına alma vaatleri yatıyor. Teksas'ın seçilen Demokrat valisi Gina Hinojosa, yeni veri merkezi inşaatlarına moratoryum getireceğini açıkladı. Senatör Bernie Sanders ise teknoloji oligarklarının çevreye ve istihdama verdiği zararları gerekçe göstererek ulusal düzeyde bir veri merkezi durdurma çağrısında bulundu.

ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada borsa kayıplarından Demokratları sorumlu tutarak, Cumhuriyetçilerin değil rakiplerinin bu duruma yol açtığını savundu. MarketWatch analisti Britney Nguyen ve Wealth Club stratejisti Susannah Streeter ise yaşananların, yapay zeka altyapısına yapılan devasa yatırımların geri dönüşü konusundaki şüphelerin bir sonucu olduğunu belirtti.