Türkiye Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, salı günü Ankara'da Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani ile düzenlediği ortak basın toplantısında İsrail'e çağrıda bulunarak, komşularına zarar veren politikalarından vazgeçmesini istedi. Fidan, İsrail'in komşuları pahasına kendi güvenliğini garanti altına alamayacağını vurguladı.

İsrail'in bölgeyi istikrarsızlaştırma girişimleri

Fidan, İsrail'in bölgeyi ve Suriye'yi istikrarsızlaştırmaya yönelik eylemlerinin sürdüğünü, bunun Türkiye ve diğer bölge ülkelerinin kurmaya çalıştığı güvenlik ve bağlantısallık mimarisine tehdit oluşturduğunu ifade etti. "Bir ülkenin güvenliği komşularının istikrarsızlığı üzerine inşa edilemez" diyen Fidan, İsrail'in Suriye'nin güneyine yönelik saldırılarını sonlandırması ve 1974 Güçlerin Ayrıştırılması Anlaşması temelinde bir güvenlik düzenlemesinin tesis edilmesi gerektiğini kaydetti.

Suriye'den Türkiye'ye stratejik ortaklık vurgusu

Suriye Dışişleri Bakanı Şeybani ise Suriye'nin istikrarının Orta Doğu'nun istikrarının temel taşı olduğunu belirterek, "Türkiye, bu yapının inşasında vazgeçilmez bir ortaktır" dedi. İki bakanın sık sık bir araya geldiğini ve Türkiye ile Suriye arasındaki işbirliğinin son dönemde hayata geçirilen çeşitli ortak projelerle derinleşmeye devam ettiğini aktaran Fidan, ilişkilerin her alanda güçlendiğini söyledi.

Ticaret, enerji ve ulaştırma işbirliği

Şeybani, ikili ilişkilerin ticaret, enerji, ulaştırma, güvenlik ve yeniden inşa alanlarında ilerlediğini, her iki ülkenin de bu alanlardaki işbirliğini genişletmek için adımlar attığını belirtti. İkili ticaret hacminin 2025 yılında yüzde 40'ın üzerinde artışla 3,78 milyar dolara yaklaştığını hatırlatan Şeybani, hedeflerinin bu hacmi 10 milyar dolara çıkarmak olduğunu ifade etti. Elektrik bağlantı hattının kapasitesinin 500 megavata yükseltilmesi için çalışıldığını, Şam ile Antalya ve İzmir arasında doğrudan uçuşların başlatıldığını, Kamışlı-Nusaybin sınır kapısının yeniden açılması için çaba sarf edildiğini söyledi.

Ayrıca Türkiye'den Suriye üzerinden Ürdün ve Körfez'e uzanan demiryolu bağlantısı planlarının hızlandırılması, karayolu taşımacılığındaki engellerin kaldırılması ve dijital altyapının iyileştirilmesi konularında mutabık kalındığını dile getirdi.

Ortak üniversite ve insani konular

Basın toplantısı öncesindeki görüşmelere Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler ve Suriye Savunma Bakanı Tümgeneral Murhef Abu Kasra da katıldı. Fidan, iki ülke arasında imzalanan protokol kapsamında Şam Kalp Hastanesi'nin ileri donanımıyla Suriye halkına hizmet vermeye başladığını, Şam'daki Uluslararası Recep Tayyip Erdoğan Türk Okulu'nun geçen ay eğitim öğretime başladığını bildirdi. Fidan ayrıca başkent Şam'da Türkiye-Suriye Üniversitesi adıyla ortak bir üniversite kurulması konusunda anlaşmaya varıldığını açıkladı. Şam ve Halep havalimanlarına kurulan seyir güvenliği sistemlerinin Suriye'nin hava taşımacılığı kapasitesini artırdığını da sözlerine ekledi.

Şeybani, 700 binden fazla Suriyelinin ülkesine döndüğünü belirterek, geri dönüşlerin sürdürülebilir, gönüllü ve onurlu olması için konut, temel hizmetler ve geçim kaynaklarının sağlanması gerektiğini vurguladı. Türkiye'ye Suriyelilere yıllarca ev sahipliği yaptığı için teşekkür eden Şeybani, Suriye'nin yeniden inşa projelerinde Türk şirketlerine kapılarının açık olduğunu söyledi. Şeybani, Suriye'nin Ankara Büyükelçiliği'nin önümüzdeki ayın başında açılmasının beklendiğini de duyurdu.

Bölgesel güvenlik konusuna da değinen Şeybani, Körfez ülkelerine yönelik saldırıları kınayarak Körfez güvenliğinin Suriye'nin ulusal güvenliğinin ayrılmaz bir parçası olduğunu ifade etti. Hürmüz Boğazı ve Bab el-Mendeb Boğazı'nda seyrüsefer özgürlüğünün korunmasının önemine işaret eden Şeybani, Suriye'nin bölgedeki çatışmaların sona ermesi için müzakere yoluyla çözümü desteklediğini belirtti. Şeybani ayrıca İsrail'in Suriye'ye yönelik saldırılarını ve ülkenin egemenliğinin ihlallerini kesin bir dille reddetti.